W skrócie
- Nigdy nie płać rezerwacji, kaucji ani czynszu przed obejrzeniem mieszkania i spotkaniem z wynajmującym.
- Sprawdź, czy wynajmujący jest właścicielem — księga wieczysta jest dostępna online za darmo.
- Cena dużo poniżej rynkowej + presja czasu + „właściciel za granicą” = klasyczny schemat oszustwa.
- Kaucję i czynsz płać przelewem, za potwierdzeniem, po podpisaniu umowy.
Najczęstsze schematy oszustw
„Właściciel za granicą”
Atrakcyjne mieszkanie, niska cena, a wynajmujący „jest akurat w pracy za granicą” i proponuje wysłanie kluczy kurierem po wpłacie kaucji. Kluczy nigdy nie będzie.
Opłata rezerwacyjna przed oglądaniem
„Jest bardzo dużo chętnych, proszę wpłacić 500 zł rezerwacji, żebym trzymał mieszkanie”. Po wpłacie kontakt się urywa.
Skopiowane ogłoszenie
Oszust kopiuje zdjęcia i opis prawdziwego ogłoszenia i wystawia je taniej z innym kontaktem. Wyszukiwanie zdjęcia w wyszukiwarce grafiki często pokazuje oryginał.
Fałszywa strona płatności
Link do „bezpiecznej płatności” lub „weryfikacji karty” wysłany w wiadomości. Prowadzi do podrobionej strony banku i kradnie dane logowania.
Jak sprawdzić, czy wynajmujący jest właścicielem
- Poproś o numer księgi wieczystej mieszkania.
- Sprawdź go bezpłatnie w Elektronicznych Księgach Wieczystych Ministerstwa Sprawiedliwości (ekw.ms.gov.pl) — dział II pokazuje właściciela.
- Przy podpisaniu umowy porównaj dane z dowodem osobistym wynajmującego.
- Jeśli mieszkanie wynajmuje pełnomocnik lub najemca (podnajem) — poproś o pełnomocnictwo albo zgodę właściciela na podnajem.
Uwaga: spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu nie zawsze ma księgę wieczystą — wtedy właściwym dokumentem jest zaświadczenie ze spółdzielni.
Bezpieczne płatności
- Kaucję i pierwszy czynsz płać po podpisaniu umowy, najlepiej przy przekazaniu kluczy.
- Przelewem na konto, którego właściciel zgadza się z danymi w umowie — gotówkę tylko za pokwitowaniem.
- Nie podawaj danych karty ani kodów BLIK nikomu, kto „chce zweryfikować płatność”.
- Nie klikaj w linki do płatności z wiadomości — wpisuj adres banku samodzielnie.
Umowa i protokół chronią też najemcę
Pisemna umowa najmu i protokół ze zdjęciami to Twoja ochrona przy odzyskiwaniu kaucji. Nie zgadzaj się na wynajem „na słowo”.
Padłeś ofiarą oszustwa — co zrobić
- Natychmiast skontaktuj się z bankiem — przy szybkiej reakcji czasem da się zatrzymać przelew.
- Zgłoś sprawę na policji i zachowaj całą korespondencję, ogłoszenie i potwierdzenia przelewów.
- Zgłoś ogłoszenie serwisowi, w którym je opublikowano.
Najczęstsze pytania
Czy pośrednik może pobrać opłatę przed obejrzeniem mieszkania?
Umowa pośrednictwa w obrocie nieruchomościami musi mieć formę pisemną lub elektroniczną. Prowizję płaci się zwykle po podpisaniu umowy najmu. Żądanie „opłaty za pokazanie” lub „rezerwacji” przed obejrzeniem to sygnał ostrzegawczy.
Jak sprawdzić, czy mieszkanie w ogóle istnieje?
Sprawdź adres w mapach i widoku ulicy, porównaj zdjęcia z budynkiem, a przede wszystkim obejrzyj mieszkanie osobiście. Nie podpisuj umowy i nie płać za mieszkanie, którego nie widziałeś.
Wynajmujący chce kopię mojego dowodu przed oglądaniem. Czy to normalne?
Nie. Skan dowodu może posłużyć do wyłudzeń, np. pożyczek. Dowód okazuje się przy podpisywaniu umowy, a dane wpisuje się do umowy — kopia nie jest do tego potrzebna.
Czy płatność gotówką jest bezpieczna?
Tylko za pisemnym pokwitowaniem z datą, kwotą, tytułem płatności i podpisem odbierającego. Przelew na konto wskazane w umowie zostawia lepszy ślad.
W m4dom
Zapytanie o mieszkanie i rozmowa z właścicielem toczą się w serwisie, a płatności czynszu trafiają na konto podane w ogłoszeniu i umowie. Podejrzane ogłoszenie możesz zgłosić — linkiem w stopce każdej strony.
Poradnik ma charakter informacyjny i opisuje przepisy obowiązujące w dniu aktualizacji. Nie zastępuje porady prawnika ani doradcy podatkowego w Twojej konkretnej sprawie.